Uszczelki i elementy silikonowe dla przemysłu spożywczego — FDA, DETEKTA, do +300 °C
SuperSil to serwis POWER Rubber, producenta wyrobów gumowych i silikonowych, w którym zakłady spożywcze i producenci maszyn zamawiają uszczelki silikonowe od 1 sztuki — według zużytej próbki, zdjęcia z miarką albo rysunku. Dobieramy silikon z atestem FDA (−50…+220 °C), niebieski silikon wykrywalny DETEKTA albo silikon HT do +300 °C, a uszczelkę wycinamy z płyty, łączymy ze sznura lub formujemy.
Atest do zamówieniaproducent POWER Rubber, 10 lat na rynku
Materiały
Jaki silikon do kontaktu z żywnością wybrać?
Do większości uszczelek w zakładzie spożywczym wystarcza silikon VMQ z atestem FDA, który pracuje w zakresie −50…+220 °C. Na liniach z detektorem metali stosujemy niebieski silikon DETEKTA (−60…+200 °C), a w piecach, wędzarniach i suszarniach — silikon HT do +300 °C. Do wody pitnej mamy płyty silikonowe z atestem WRAS, nie pochodzenia chińskiego.
Wybór odmiany zaczynamy od czterech pytań: jaka jest najwyższa temperatura przy uszczelce (także podczas mycia), z jakim medium się styka, czy dotyka żywności i czy linia ma detektor metali. Odpowiedzi zwykle wystarczają, żeby wskazać jedną z czterech kart poniżej. Kolor paska na karcie jest taki sam w całym serwisie SuperSil — w tabelach, na plakietkach i na stronach urządzeń.
Wszystkie odmiany silikonu mają wspólne zalety: nie wpływają na smak i zapach żywności, bardzo dobrze znoszą ozon, promieniowanie UV i starzenie, a w szerokim zakresie temperatur zachowują elastyczność. Różnią się górną granicą pracy ciągłej, barwą i tym, czy fragment materiału wykryje detektor metali.
Na zamówienie, po ustaleniu wymagań, wykonujemy też elementy z silikonu z potwierdzeniem LFGB, z silikonu medycznego i platynowego (sieciowanego platyną — o wyższej czystości). Atest dołączamy do zamówienia.
Porównanie
Czym różnią się odmiany silikonu spożywczego?
Odmiany różnią się przede wszystkim górną granicą pracy ciągłej: +220 °C dla silikonu VMQ FDA, +200 °C dla DETEKTA i +300 °C dla silikonu HT. Wszystkie trzy mają atest FDA. Tylko DETEKTA wykrywa detektor metali, a tylko VMQ występuje w czterech twardościach 40–70 ShA i pięciu kolorach.
Parametr
VMQ FDA
DETEKTA
HT +300 °C
Płyta silikonowa WRAS
Temperatura pracy ciągłej
−50…+220 °C
−60…+200 °C
−60…+300 °C (chwilowo +315 °C)
według karty płyty
Twardość
40, 50, 60, 70 ShA
60 ± 5 ShA
60 ShA
według karty płyty
Kontakt z żywnością
✓ FDA
✓ FDA
✓ FDA
woda pitna — WRAS
Wykrywa detektor metali
—
✓
—
—
Kolory
transparentny, biały, czerwony, czarny, niebieski
niebieski
ceglasty, biały
według karty płyty
Typowe urządzenia
drzwi chłodni, włazy, złącza tri clamp, pokrywy, maszyny pakujące
linie z detektorem metali: nadziewarki, krajalnice, pakowarki, przenośniki
piece piekarnicze i konwekcyjno-parowe, wędzarnie, suszarnie
instalacje i urządzenia z wodą pitną
Parametry według kart materiałów POWER Rubber; odmianę i twardość potwierdzamy w wycenie.
Tabela pokazuje parametry materiału, a nie gotowej uszczelki. O trwałości w urządzeniu decydują też: sposób montażu (rowek, kanał, docisk płaski), liczba cykli otwierania, środki myjące i ich temperatura. Dlatego w zapytaniu prosimy o opis miejsca pracy, a nie tylko o wymiar — przy granicznych warunkach, np. +210 °C przy drzwiach pieca, zaproponujemy odmianę HT z zapasem.
Z silikonu spożywczego wykonujemy płyty 1–15 mm, sznury lite i gąbczaste, oringi, uszczelki płaskie i kształtowe, węże FDA o średnicy wewnętrznej 0,5–40 mm, membrany, ramki uszczelek drzwi, zaślepki, kołpaki, tuleje i podkładki. Elementy nietypowe robimy od 1 sztuki, a wymiary standardowe są w sklepie.
FDA
Płyty silikonowe 1–15 mm
Szerokość 1200 mm, VMQ FDA lub HT. Materiał do wycinania uszczelek płaskich, membran i podkładek.
DETEKTA
Uszczelki wykrywalne DETEKTA
Uszczelki płaskie i maty o dowolnym kształcie, wycinane z niebieskiej płyty 0,5–10 mm.
FDA
Oringi silikonowe FDA
Do pokryw, zaworów, pomp i złączy; wymiar opisują średnica wewnętrzna d1 i przekrój d2.
DETEKTA
Oringi wykrywalne
Niebieskie oringi wykrywalne detektorem metali — część wymiarów od ręki, reszta na zamówienie.
FDA
Sznury lite
Okrągłe, kwadratowe i prostokątne; do kanałów w drzwiach i pokrywach oraz na ramki łączone.
FDA
Sznury gąbczaste
Miękkie i ściśliwe — tam, gdzie docisk drzwi lub pokrywy jest mały, a szczelina nierówna.
HT +300 °C
Sznury HT do +300 °C
Na uszczelki drzwi pieców, wędzarni i suszarni; łączone w ramki według wymiaru drzwi.
FDA
Podkładki i elementy wycinane
Podkładki, paski, uszczelki kołnierzowe i pod szyby — wycinane z płyty według rysunku lub próbki.
SuperSil zajmuje się tym, czego nie ma w katalogu: uszczelką odtworzoną z próbki, ramką do konkretnych drzwi, elementem formowanym według rysunku konstruktora. Węże FDA (do +200 °C, sprzedawane na metry) i membrany z płyt 0,5–10 mm o twardości 40–70 ShA dobieramy w tym samym zapytaniu, jeśli maszyna ich wymaga.
Na zamówienie
Jak powstaje uszczelka silikonowa na zamówienie?
Uszczelkę na zamówienie wykonujemy jedną z trzech metod: wycinamy z płyty na waterjecie ze stołem 4 × 2 m lub ploterze CNC, łączymy ze sznura w ramkę albo formujemy w formie według rysunku lub próbki. Każdą metodą robimy od 1 sztuki do serii; metodę wskazujemy w wycenie.
Uszczelki kształtowe, zaślepki, kołpaki, tuleje i membrany o przekroju, którego nie da się wyciąć z płyty.
według rysunku STEP lub PDF albo próbki
najpierw próbka z pierwszej formy, potem seria
koszt formy podajemy w wycenie
Wycinanie z płyty to najszybsza droga do zamiennika uszczelki płaskiej: wystarczy rysunek DXF albo próbka, którą obrysujemy. Usługę cięcia szerzej opisuje serwis wycinanie uszczelek silikonowych. Ramki ze sznura stosujemy tam, gdzie uszczelka siedzi w kanale drzwi — w piecach, wędzarniach i komorach chłodniczych. Formowanie wybieramy dla elementów o złożonym przekroju i przy powtarzalnych zamówieniach.
Urządzenia
Do jakich urządzeń dorabiamy uszczelki silikonowe?
Najczęściej dorabiamy uszczelki do 7 grup urządzeń: pieców konwekcyjno-parowych i piekarniczych, wędzarni, drzwi komór chłodniczych, złączy tri clamp i DIN 11851, włazów zbiorników oraz maszyn pakujących. Numer części producenta nie jest potrzebny — wystarczy próbka lub zdjęcie przekroju z miarką.
W urządzeniach spożywczych uszczelki zużywają się zwykle w tych samych miejscach: na drzwiach i szybach, w przepustach, pod pokrywami i włazami oraz w złączach rurociągów. Typowe przyczyny to twardnienie od temperatury i pary, pękanie w narożach ramki, trwałe odkształcenie po latach docisku i działanie środków myjących. Przy wymianie warto sprawdzić, która z tych przyczyn wystąpiła — czasem wystarczy ten sam profil w odmianie HT zamiast standardowego silikonu.
Strony urządzeń opisują typowe profile, miejsca uszczelnień i dobór odmiany silikonu. Urządzenia spoza listy — mieszalniki, nadziewarki, krajalnice, maszyny do lodów, a także pasteryzatory i płytowe wymienniki ciepła, do których robimy uszczelki profilowane — obsługujemy tak samo, na podstawie próbki lub rysunku. Branżowe zestawienia urządzeń są na stronach mleczarnie, piekarnie i cukiernie, zakłady mięsne oraz napoje i browary.
Dla kogo
Kto w zakładzie korzysta z SuperSil?
Z SuperSil korzystają 4 działy: utrzymanie ruchu, które dorabia zużytą uszczelkę według próbki, jakość i HACCP, która ogranicza ryzyko ciał obcych, konstruktorzy maszyn zamawiający prototyp i serię oraz zaopatrzenie, które szuka jednego producenta wielu elementów. Każdy z nich zaczyna od tego samego formularza zapytania.
Utrzymanie ruchu
Zużyta uszczelka drzwi pieca albo włazu i maszyna, która musi wrócić do pracy. Odtwarzamy uszczelkę od 1 sztuki według próbki lub zdjęcia z miarką, w materiale dopuszczonym do kontaktu z żywnością.
Ryzyko fragmentów uszczelek w produkcie i dokumenty do audytu IFS lub BRC. Proponujemy niebieski silikon DETEKTA i wersje FDA; atest i deklarację zgodności dołączamy do zamówienia.
Element według rysunku STEP lub PDF do nowej maszyny spożywczej lub pakującej. Dobieramy twardość 40–70 ShA i odmianę silikonu, robimy próbkę z pierwszej formy, potem serię.
Jedno źródło płyt, sznurów, oringów i uszczelek na wymiar — producent w Polsce; część wymiarów mamy od ręki, resztę wykonujemy na zamówienie. Wycenę przygotowujemy po otrzymaniu zapytania, termin podajemy w wycenie.
Jak silikon wykrywalny DETEKTA pomaga w planie HACCP?
DETEKTA to niebieski silikon z atestem FDA, którego fragment oderwany od uszczelki wykrywa detektor metali na linii, a operator widzi go w produkcie dzięki kolorowi. Pracuje w zakresie −60…+200 °C, ma twardość 60 ± 5 ShA i jest dostępny w płytach 0,5–10 mm o szerokości 1200 mm.
oringi, sznury i uszczelki wykrywalne — część wymiarów od ręki, reszta na zamówienie; z płyty wycinamy uszczelki płaskie i maty o dowolnym kształcie
płyta gładka albo samoprzylepna (wersja samoprzylepna na zamówienie)
próg wykrywalności zależy od detektora i wielkości fragmentu — przy wdrożeniu polecamy test na linii
Co trzeba wiedzieć o uszczelkach silikonowych do przemysłu spożywczego?
Uszczelka do przemysłu spożywczego musi spełnić trzy warunki: materiał dopuszczony do kontaktu z żywnością (np. FDA 21 CFR 177.2600), odporność na temperaturę i mycie w danym miejscu oraz kształt dopasowany do urządzenia. Poniżej zbieramy, jak te warunki sprawdzić i jak przygotować zamówienie — stan przepisów na październik 2026.
Czym uszczelka spożywcza różni się od technicznej?
Na pierwszy rzut oka niczym: ten sam przekrój, ten sam wymiar. Różnica leży w mieszance. Uszczelki silikonowe spożywcze wykonujemy z mieszanek, których składniki znajdują się na liście FDA 21 CFR 177.2600 — amerykańskiej regulacji dla gum przeznaczonych do wielokrotnego kontaktu z żywnością. Uszczelka techniczna może zawierać dodatki, które w kontakcie z tłuszczem, mlekiem czy gorącą parą przeniknęłyby do produktu.
W Unii Europejskiej ramą dla wszystkich materiałów do kontaktu z żywnością jest rozporządzenie (WE) nr 1935/2004. Wymaga ono m.in., aby materiał nie zmieniał składu, smaku ani zapachu żywności w niedopuszczalny sposób, oraz aby wyrób dało się prześledzić w łańcuchu dostaw. Dla zakładu oznacza to, że do uszczelki potrzebna jest deklaracja zgodności — wystawiamy ją do zamówienia. Rozporządzenie (WE) nr 2023/2006 opisuje z kolei dobrą praktykę produkcyjną dla tych materiałów.
Silikon ma tu przewagę nad wieloma gumami: nie wpływa na smak i zapach żywności, jest obojętny wobec wody, pary niskociśnieniowej i większości tłuszczów spożywczych, a jego elastyczność utrzymuje się od mroźni po komorę pieca. Dlatego to podstawowy materiał na uszczelki do przemysłu spożywczego tam, gdzie nie ma olejów mineralnych ani silnego tarcia.
Jakie dokumenty powinna mieć uszczelka silikonowa?
Przy audycie IFS, BRC lub kontroli sanepidu dział jakości zwykle pokazuje dwa rodzaje dokumentów: atest materiału (np. potwierdzenie zgodności mieszanki z FDA) oraz deklarację zgodności z rozporządzeniem 1935/2004. Atest dołączamy do zamówienia, razem z deklaracją. Przed zakupem nie udostępniamy skanów ani numerów dokumentów — zdarzało się, że ktoś podkładał je pod wyroby kupione gdzie indziej.
Warto pamiętać, że dokument dotyczy konkretnego materiału. Jeśli uszczelka ma pracować w +260 °C, atest FDA dla zwykłego silikonu VMQ nie wystarczy, bo materiał wyjdzie poza swój zakres pracy ciągłej (+220 °C). W takim miejscu stosujemy silikon HT, który także ma atest FDA, a pracuje do +300 °C.
Jak dobrać odmianę silikonu do miejsca w urządzeniu?
Najprościej zacząć od temperatury, potem sprawdzić, czy linia ma detektor metali, a na końcu — medium i mycie. Typowe zestawienie miejsc uszczelnień pokazuje tabela.
Miejsce uszczelnienia
Typowe warunki
Odmiana
Typowa metoda
Drzwi pieca piekarniczego
gorące powietrze, często powyżej +220 °C
HT
ramka ze sznura
Drzwi pieca konwekcyjno-parowego
para, tłuszcz, środki myjące
HT lub VMQ FDA
formowanie lub ramka
Drzwi wędzarni
dym, para, temperatura wędzenia
HT lub VMQ FDA
ramka ze sznura
Drzwi komory chłodniczej
niska temperatura, częste otwieranie
VMQ FDA
ramka lub profil
Złącze tri clamp, DIN 11851
mleko, napoje, mycie CIP
VMQ FDA lub DETEKTA
formowanie lub wycinanie
Pokrywa, osłona przy detektorze
kontakt z produktem, kontrola ciał obcych
DETEKTA
wycinanie z płyty
Zestawienie orientacyjne — odmianę potwierdzamy w wycenie na podstawie opisu warunków pracy.
Kiedy silikon nie jest dobrym wyborem?
Silikon ma słabe strony i uczciwiej jest o nich powiedzieć przed zamówieniem niż po pierwszej awarii. W tych sytuacjach lepszy jest inny materiał — takich uszczelek w SuperSil nie oferujemy, ale powiemy o tym otwarcie:
kontakt z olejami mineralnymi, smarami i paliwami — silikon pęcznieje; lepszy będzie NBR lub FKM
intensywne tarcie i ścieranie, np. uszczelki ruchowe — niska odporność; lepszy NBR, PU lub PTFE
wysokie ciśnienie w rowku — silikon się wyciska; lepszy NBR 90 ShA lub FKM
para pod bardzo wysokim ciśnieniem — lepszy EPDM lub płyty uszczelkarskie
W zakładach spożywczych najczęściej spotykamy pierwszą sytuację: uszczelka pracuje w pobliżu przekładni lub siłownika, z którego kapie olej. Wtedy nawet silikon FDA szybko traci wymiar. Rozwiązaniem bywa zmiana materiału tylko w tym jednym miejscu.
Jak wydłużyć żywotność uszczelek w zakładzie?
Typowo uszczelka silikonowa kończy pracę z jednego z czterech powodów: przekroczona temperatura (materiał twardnieje i pęka), zbyt mocny docisk (trwałe odkształcenie), uszkodzenie mechaniczne przy myciu lub nieodpowiedni środek myjący. Przy zamawianiu zamiennika warto zapisać, w którym miejscu pękła stara uszczelka — pęknięcia w narożach ramki zwykle wskazują na temperaturę, a spłaszczenie przekroju na docisk.
Dobrą praktyką jest też trzymanie zapasowej uszczelki dla urządzeń krytycznych. Skoro mamy wymiar i materiał z pierwszego zamówienia, kolejne sztuki wykonujemy według tej samej dokumentacji, bez ponownego mierzenia.
Jak przygotować zamówienie uszczelki silikonowej?
Podstawa wymiaru
Próbka, zdjęcie przekroju obok miarki z wymiarami ramki albo rysunek DXF, DWG, STEP lub PDF — jak zmierzyć uszczelkę.
Warunki pracy
Najwyższa temperatura, medium, kontakt z żywnością, detektor metali, mycie CIP.
Liczba sztuk
Od 1 sztuki; przy serii podajemy też koszt formy, jeśli jest potrzebna.
Wycena
Dobrany materiał, metoda, cena i termin wykonania; atest dołączamy do zamówienia.
O co pytają zakłady spożywcze przed zamówieniem uszczelek silikonowych?
Czym SuperSil różni się od sklepu powerrubber.com?
Sklep powerrubber.com sprzedaje wyroby silikonowe w wymiarach standardowych. SuperSil obsługuje zapytania o elementy dla przemysłu spożywczego wykonywane pod konkretne urządzenie: według próbki, zdjęcia lub rysunku, z doborem odmiany silikonu do warunków pracy.
Czy uszczelka z silikonu spożywczego wpływa na smak lub zapach produktu?
Nie. Silikon VMQ nie wpływa na smak i zapach żywności, dlatego stosuje się go w kontakcie z mlekiem, pieczywem, mięsem i napojami. Warunkiem jest praca w zakresie temperatur danej odmiany, np. do +220 °C dla silikonu FDA.
Czy uszczelki silikonowe spożywcze nadają się do mroźni?
Tak. Silikon VMQ zachowuje elastyczność do −50 °C, a odmiany DETEKTA i HT do −60 °C. Dlatego z silikonu wykonujemy uszczelki drzwi komór chłodniczych i mroźni.
W jakich kolorach jest dostępny silikon do kontaktu z żywnością?
Silikon VMQ FDA: transparentny, biały, czerwony, czarny i niebieski. Silikon HT: ceglasty (czerwony tlenkowy) i biały, inne na zamówienie. DETEKTA jest zawsze niebieski — kolor kontrastuje z większością produktów spożywczych.
Jaką twardość silikonu wybrać na uszczelkę do urządzenia spożywczego?
Wybieramy z czterech twardości: 40, 50, 60 i 70 ShA. Typowo miękkie odmiany stosuje się przy małym docisku drzwi i pokryw, a twardsze w rowkach i złączach. Najlepiej podać twardość starej uszczelki albo przysłać próbkę — zmierzymy ją.
Czy do uszczelek silikonowych spożywczych dołączają Państwo deklarację zgodności z 1935/2004?
Tak. Deklarację zgodności z rozporządzeniem (WE) nr 1935/2004 wystawiamy do zamówienia, a atest materiału dołączamy do zamówienia. Przed zakupem nie udostępniamy skanów ani numerów dokumentów.
Czy wykonują Państwo elementy z silikonu LFGB, medycznego lub platynowego?
Tak, na zamówienie, po ustaleniu wymagań. Prosimy opisać w zapytaniu, jakiego potwierdzenia wymaga odbiorca lub norma, a dobierzemy mieszankę i metodę wykonania.
Co, jeśli silikon nie wytrzyma warunków pracy w danej maszynie?
Wtedy napiszemy to otwarcie w odpowiedzi na zapytanie. SuperSil wykonuje wyłącznie elementy silikonowe; przy olejach mineralnych lepszy jest NBR lub FKM, a przy parze pod bardzo wysokim ciśnieniem EPDM — tych uszczelek tu nie oferujemy. Granice silikonu opisujemy w kompendium na tej stronie.
Czy uszczelkę silikonową do przemysłu spożywczego można zamówić w serii po prototypie?
Tak. Najpierw wykonujemy prototyp lub próbkę z pierwszej formy, a po akceptacji — serię według tej samej dokumentacji. Koszt formy i termin wykonania serii podajemy w wycenie.
Zapytanie
Czy przygotować wycenę uszczelki silikonowej?
Wystarczy opis urządzenia i plik — zdjęcie uszczelki obok miarki, rysunek albo wymiary. Dobierzemy silikon do temperatury, medium i kontaktu z żywnością, a w odpowiedzi podamy cenę i termin wykonania. Pełny formularz z warunkami pracy: wyślij zapytanie.
Próbka, zdjęcie lub rysunek — to, co Państwo mają pod ręką.
Dobór silikonu — FDA, DETEKTA albo HT do +300 °C.
Wycena i wykonanie — od 1 sztuki; atest dołączamy do zamówienia.